rekto:verso

De nieuwe helden van Hollywood zijn losers

Vijftien jaar geleden trok de Amerikaanse commerciële zender NBC de stekker uit het tienerdrama Freaks and Geeks. Terwijl het toen een rationele, op kijkcijfers gebaseerde beslissing was, lijkt het vandaag vooral een onbegrijpelijke misstap. Deze Amerikaanse high school show van loseridool Judd Apatowhad immers alles in huis om een ware hit te worden … als het tenminste niet vijftien jaar te vroeg was gemaakt. De losers van Freaks and Geeks waren niet die van de millenniumwende, maar die van vandaag: de sympathieke zonderling.

 

Het leven volgens de boekskes

‘Kobe Ilsen en Kim Engelbosch alweer uit elkaar’, ‘Evy Van Damme hangt vuile was van ex Nick Nuyens buiten’, ‘Jacques Vermeire praat voor het eerst over zijn verdriet’: het is maar een greep uit het kerstnummer van Story. Wekelijks scheppen de ‘boekskes’ een wereld van winners en losers en vormen ze – meer dan we denken – een spiegel van onze prestatiemaatschappij. Ze helpen ons te dromen, maar tegelijk laven we ons gretig aan de mislukking van onze ‘helden’. Het is de perfecte vorm van outsourcing.

 

Hoe de hemel trekt

Met Lucifer waagt Gust Van den Berghe zich aan een film naar het wereldvermaarde treurspel van de 17e-eeuwse dichter en toneelschrijver Joost Van den Vondel. Zelf spreekt de cineast niet van een filmadaptatie, maar van een ‘cinematografische vertaling’. Maar wat wordt er precies vertaald, en hoe?

 

Dubbele tongen

Discriminatie, onderdrukking, aanval en vergelding: elke nieuwe opstoot van geweld in het conflict tussen Israël en Palestina versterkt het beeld van uitzichtloze onverzoenbaarheid. In het niemandsland daartussen zoeken zowel documentairemaker Avi Mograbi als curator-filmmaker Ariella Azoulay naar kritische nuance en begrip voor de feilbare mens. Hoewel hun benadering verschilt, bespelen deze Israëlische makers allebei de poreuze grens tussen documentaire en fictie. Tegenover de eeuwige confrontatie: de kracht van ambiguïteit.

 

‘Onder elke grafsteen een wereldgeschiedenis’. Een gesprek met Sigrid Weigel over de cultuur van de martelaar

De choquerende onthoofdingsvideo’s die terreurorganisatie IS de voorbije maanden op het internet dropte, stellen ons voor een radicaal dilemma: moeten we kijken? Of eerder nog, mogen we kijken? De vraag of beelden van geweld nog ‘mede-lijden’ kunnen opwekken, is door hun massale reproductie via digitale en sociale media complexer geworden dan ooit. Rekto:verso sprak met Sigrid Weigel, een van de leading ladies van de Duitse cultuurwetenschappen, over terreur, martelaarschap en beeldcultuur.

 

Hou er toch mee op, man!

Kunstenaar ben je voor het leven, heet het. Je ademt kunst, staat ermee op en gaat eraan dood. Stoppen als kunstenaar is een heilig huisje. Vier ex-fans schrijven vier artiesten een aanbeveling om het toch te doen. Wie mag er zo zoetjesaan met pensioen?

 

Fuck bottom-up

Ik heb goesting om eens goed in uw soep te spuwen. Ik heb goesting om eens tegen uw kloten te stampen. Ik heb goesting om eens stevig te vloeken in uw heilige kerk. Ik geloof niet in uw celebratie van participatie. Fuck bottom-up! Het is een alibi voor een gebrek aan beleidsvisie. En daarbij: participatie? My ass. Er moet iemand zijn die mij representeert. En er is niemand meer. Ik ben alleen nog alleen.

 

‘Subsidies zijn het dieptepunt van degelijk cultuurbeleid’

Wat na de besparingen? Vlaams Bouwmeester Peter Swinnen bepleit een nieuwe relatie tussen politiek en kunstenveld. ‘Hoe er met cultuur en het mogelijk maken van cultuur omgesprongen wordt, is achterhaald.’ Swinnen gelooft niet langer in louter subsidies uitreiken, wel in meer directe vormen van betrokkenheid, zoals kunst in opdracht. ‘Als we nu eens alle mogelijkheden binnenstebuiten draaien, zonder artistieke of politieke a priori’s, dan kan het komende jaar een fantastisch moment worden.’

 

Tijd voor een andere instelling

Dé heilige huisjes van ons kunstenlandschap zijn de instellingen die erin verspreid staan. Letterlijk: het zijn de gewijde tempels die de kunst haar voetstuk bieden. En figuurlijk: de fundamenten waarop zij zelf gegrondvest zijn, worden zelden ter discussie gesteld. Schouwburgen, musea, concertgebouwen, ‘grote huizen’: wat moeten ze, in tijden van bezuinigingen en schuivende maatschappelijke zekerheden? Schouwburgdirecteur Melle Daamen en cultuursocioloog Rudi Laermans provoceren de debatten: ‘De kunsten dreigen opgerold te worden.’

 

Houd de kerk in het midden

46 parochiekerken om over na te denken: zo luidde de titel van een recente tentoonstelling in het STAM over de onzekere toekomst van Gents religieus erfgoed. Wie staat in voor het beheer en het behoud van deze heilige huizen, die lang niet allemaal nog een levendige geloofsgemeenschap herbergen? Moeten we ze überhaupt behouden? Niet alleen Gent kampt met deze vragen: Vlaanderen telt nog zon 1750 andere kerken waarvan de deuren steeds vaker gesloten blijven. Wat moeten we ermee?

 

Dossier

  In de kunsten hoef je niet ver te zoeken naar de positieve foutencultuur. Die koesteren kunstenaars zowat als hun huisfilosofie. Trial and error is de tweede natuur van kunst. Veel constructiever dan vrolijk koketteren met dat onvermogen is opnieuw op zoek te gaan naar die positieve foutencultuur die de kunsten altijd heeft gesierd. Waar zitten in onze sector de grote mankementen? En wat valt ervan te leren? Hoe vallen ze te keren?  

Debatreeks 4x4

Advertentie

Hart boven Hard